Hann fæddist 10. janúar 1914 í Kálfagerði, Saurbæjarhreppi, Eyjafirði. Foreldrar hans: Pálmi bóndi í Kálfagerði Jóhannesson bónda í Skriðu í Saurbæjarhreppi, Ólafssonar, og kona hans Kristín skáldkona Sigfúsdóttir bónda á Helgastöðum í Saurbæjarhreppi, Hanssonar.

Hann varð stúdent frá Menntaskólanum á Akureyri (MA) 1936, tók kennarapróf frá Kennaraskólanum 1939. Varð cand.theol. frá Háskóla Íslands 1942. Vígður til Staðarprestakalls í Súgandafirði 1942. Settur prófastur í Vestur-Ísafjarðarsýslu 1963-1966. Veitt Reykholtsprestakall í Borgarfirði 1972.

Hann kvæntist 1940 Aðalheiði Margréti (f. 29. okt. 1914), en foreldrar hennar voru: Snorri útgerðarmaður í Vestmannaeyjum, Þórðarson, og kona hans Þorgerður Jónsdóttir.

Börn þeirra: Snorri Þór, f. 1940 kennari í Reykholti, kvæntur Sigríði Bjarnadóttur, Kristín f. 1945, d. 1953, Sigrún f. 1947, kennari í Kópavogi, gift Jóni Sigurðssyni ritstjóra, Pálmi f. 1952 yfirþýðandi hjá Sjónvarpinu Reykjavík, kvæntur Soffíu Kjaran, Sigurður f. 1954, sjónvarpsvirki Reykjavík.

Séra Jóhannes lést 22. maí 1978.

Bjartar og blikandi minningar frá menntaskólaárunum á Akureyri, og síðar frá námsdvöl í guðfræðideild Háskóla Íslands koma fram í huga minn, þegar ég hyggst minnast með nokkrum orðum hollvinar míns séra Jóhannesar Pálmasonar.

Ég minnist þess, þegar hann fyrst kom til náms í M.A., þessi myndarlegi, prúði en alvörugefni piltur vakti þegar athygli mína og flestra, ef ekki allra nemenda skólans. Það var þó ekki útlit hans og prúðmannleg framkoma, sem vakti athyglina. Móðir hans var skáldkonan Kristín Sigfúsdóttir, þjóðkunn og vinsæl, og svo hafði verið skrifað um þennan pilt og sérstakan skyggnihæfileika hans í eitt virðulegasta tímarit á Íslandi. Hann sá áru (litarhjúp) kringum fólk og höfðu margir fengið hann til þess að segja hver ára þeirra væri og leysti hann jafnan úr því. Þessi piltur var sannarlega ofar í álitsstiganum en við, óbreyttir og óþekktir nemendur úr ýmsum stéttum og víða af landinu. Ef um náin kynni gæti verið að ræða, hlaut þessi piltur að þurfa að færa sig þrepi neðar, var álit mitt og fleiri, kannski flestra nemendanna.

En það kom fljótlega allt annað í ljós. Þessi piltur var laus við allt stærilæti og hroka. Og kynni okkar urðu æ einlægari eftir því sem stundir liðu fram. Samverustundir okkar leiddu í ljós, hversu fjölhæfur hann var raunverulega. En menntaskólasamvistirnar urðu ekki eins langar og hugur stóð til, því þessi fjölgáfaði piltur sat ekki alltaf á skólabekk, heldur las mikið námsgreinarnar heima og tók loks stúdentspróf utan skóla, – já, úr stærðfræðideild, – sem hann átti auðvelt með að leysa.

Við sem þekktum piltinn frá Kálfagerði töldum nokkurn veginn víst, að hann gæti gengið inn í hvaða deild Háskólans sem væri, hann væri nokkurn veginn jafnvígur á þær. Og hann kaus guðfræðideildina. Þar mættumst við aftur eftir ára skilnað. Og nú hófust nánari kynni, sem ég mun geyma meðal dýrmætustu minninga minna.

Vorið 1941 fórum við þess á leit við biskup landsins, að við fengjum að fara til starfa fyrir kirkjuna um sumarið. Hann tók þessari beiðni okkar ákaflega vel. Varð það úr, að við fórum til prédikunarstarfa, Jóhannes í Grímsey, en ég í Öræfin. Um haustið komum við í skólann reynslunni ríkari. Okkur bar saman um það, að margt hefðum við lært af dvöl okkar hjá kjarnafólki og báðir höfðum við notið frábærra samvista við söfnuðina.

Við lukum guðfræðiprófi á sama árinu (1942) og vígðumst á sama ári. Prestaköll okkar voru bæði á Vestfjörðum, hann á Stað í Súgandafirði, en ég í Arnarfirði.

En árin liðu. Þó að fjarlægðir á landi ykjust, varð þó á vináttusviðinu aldrei nema „vík á milli vina“.

Framanskráð hef ég sagt af kynnum okkar, til þess að geta þannig rætt með rökum og af nánum kynnum það sem ég mun segja hér á eftir.

Séra Jóhannes var mannkostamaður, klettfastur í vináttu og frábærlega traustur í öllum störfum sínum. Þar mátti enginn blettur falla á. Í prestsstarfinu var þjónusta hans tvímælalaust með ágætum. Þrjátíu ár þjónaði hann í Súgandafirði við einróma vinsældir. Hann átti heima í prestssetrinu forna, Stað, sem er í nokkurra kílómetra fjarlægð frá Suðureyri, þar sem var aðalstarfsvettvangurinn. Og leiðin gat oft verið torfarin og jafnvel hættuleg. En hann lét slíkt ekki aftra för sinni. Hann kenndi mikið við barnaskólann á Suðureyri og var auk þess skólastjóri hans um skeið, ásamt prestsstarfinu og ýmsum félagsstörfum, sem honum hafði verið trúað fyrir. En öll störfin rækti hann með sömu árvekni og samviskusemi. — Heimili sínu unni hann, enda var heimili þeirra hjóna rómað fyrir gestrisni og hlýleik. Voru þau samhent í því að gera gestum sínum ljóst, að þeir væru velkomnir.

Þegar séra Jóhannes hafði fengið veitingu fyrir Reykholti í Borgarfirði fluttist hann þangað 1972. Þar varð hann fljótlega vel virtur að verðleikum. En þar gafst honum ekki dvöl nema fá ár, því að þar veiktist hann og lauk ævi hans. Aldur varð honum ekki að fjörtjóni, því að hann varð aðeins rúmlega 64 ára.

Ég hef talið margt af verðleikum vinar míns, en honum var fleira til lista lagt. Hann var skáldmæltur vel, þó að hann flíkaði því lítið og fátt eitt birtist í fjölmiðlum. En vinir hans og safnaðarfólk fékk nokkuð að kynnast skáldskap hans. Meðal annars var honum létt um að yrkja gamanvísur, tækifærisvísur og einnig um alvarlegt efni.

Snemma hafði hann lært að leika á orgel og varð hann vel fær í þeirri list. En færri voru þeir sem vissu, að hann samdi vönduð lög. Af þeim lögum hans, sem ég kynntist, þykir mér best lag hans við sálminn: „Göngum vér fram þótt grýtt sé leið.“

Af fleiru væri að taka, sem hann lagði hönd á. En honum var fátt um fleirmæli þegar um kosti hans var rætt. Og til þess að kveðjuorð mín verði ekki tekin sem mærð eða marklausar fullyrðingar, segi ég blátt áfram: Hann var kjarnamaður, miklum og fjölhæfum gáfum gæddur.

Andlegt þrek átti hann í ríkum mæli, styrkt af bjargfastri kristinni trú. Þetta kom skýrast fram, þegar veikindi þau herjuðu á hann, sem leiddu hann til dauða. Þeim átökum fylgdu oft nístandi líkamlegar kvalir og ekki síður andleg áreynsla. Þá sýndi hann hetjukraft sinn gegn örlagaríkri þrekraun.

Við erum mörg, sem söknum séra Jóhannesar Pámasonar, sem fyrir aldur fram féll til moldar eftir langt og strangt helstríð. En minningin um góðan dreng lifir björt og heið.

Aðalheiður eiginkona hans, sem reyndist honum traust og styrk þegar hann átti í baráttu sinni við veikindin, og börnin þeirra, hafa vissulega mikið misst, en þeim var mikið gefið með samverustundunum með honum og minningunum, sem verða þeim ævarandi eign. Hann gaf öðrum ástvinum sínum og vinum einnig mikið.

Guð blessi fjölskylduna hans, aðra ástvini og vini og gefi þeim huggun í harmi. Þessa biðjum við hjónin innilega. Vertu sæll vinur, ég sakna þín. „Hafðu þökk fyrir allt og allt.“

Þótt vér hljótum hér að kveðja
hjartans vini kærstu brátt,
indæl von sú oss má gleðja
aftur heilsum vér þeim brátt.