Á einum stað í heilögu orði flytur spámaðurinn Jesaja þetta orð sem fyrirheit frá Guði: "Allt til elliára yðar er ég hinn sami, og ég vil bera yður þar til þér verðið gráir fyrir hærum."
Það sem fyrir spámanninum vakir er næsta augljóst en það er að líf okkar mannanna sé í Guðs hendi frá fyrstu bernsku til hárrar elli, alla leiðina frá vöggu til grafar. Og þetta orð er flutt til þess að vera styrkur okkar og gleðigjafi á misjafnlega auðveldri ævileið. Það er sjálfsagt oft vandalítið að vera léttur á brá og í skapi meðan æskan býr í barmi og flest leikur í lyndi. En þó munu flestir lifa þær stundir fyrr eða síðar á ævinni að eigin þróttur og geta reynist ekki nægileg til að treysta á - veiti ekki það hald og skjól sem við þörfnumst. Og jafnvel þó að mennirnir standi saman og ætli með félagslegum átökum að tryggja líf sitt reynist það ekki nóg heldur. Við heyrum oft minnst á velferðarríkið nú á dögum - ríkið þar sem tryggingar margvíslegar og aðrar mannlegar stofnanir eiga að veita öryggi og skjól í vanda og böli - og þetta er allt vitanlega gott svo langt sem það nær. En mikill væri sá barnaskapur að halda að það mætti með einhverjum slíkum ráðstöfunum gera manninn sjálfum sér nógan og einfæran til að lifa við óslitna farsæld og hamingju til hárrar elli. Mikið væri sú kynslóð illa á vegi stödd sem úrskurðaði þetta gamla guðlega fyrirheit sem algerlega fálmkennda tilraun til að nálgast það sem nútímamaðurinn öðlast eftir hinum raunhæfu leiðum vísindalegrar þekkingar, félagslegra átaka og skipulagshæfni. Lífið hlýtur alltaf að bera okkur einhverjar þær reynslustundir sem hinar mannlegu aðgerðir ná ekki til að létta. Og þá er það staðreyndin að við eigum ekkert dýrmætara en að geta skynjað staðreynd skilaboðanna sem spámaðurinn flutti frá Guði föður: "Ég vil bera yður." Eilífur Drottinn er við hlið okkar hvað sem á bjátar og snýr hverju böli í blessun um síðir.
Ég spurði fyrr: Hvað hjálpar heilög trú
og hennar ljós.
Mér sýndist bjart en birtan þvarr og nú er burt mitt hrós.
Ég elti skugga, fann þó sjaldan frið
uns fáráð öndin sættist Guð sinn við.
Þannig hefur eitt af skáldum kristninnar lýst viðhorfum sínum á mismunandi æviskeiðum. Fyrst lék allt í lyndi og honum sýndist bjart og alger óþarfi að vera að varpa trausti sínu á annað en það sem mennirnir hafa sjálfir í höndum. En skuggarnir drógust upp, birtan þvarr og þá minnkaði hrós mannsins. Og þá sættist öndin við hinn leitandi Guð og lífið fékk að nýju inntak og gildi. Annað skáld hefur látið þessi orð falla: "Í vetrarhríðum vaxinnar ævi gefst eigi skjól nema Guð." Meðan við erum ung væntum við okkar gjarnan mikils af lífinu - mikils af mannlegri atorku og framkvæmdum. En síðan skynjum við þó oft að okkar hinstu og öruggustu bjargráð koma annars staðar að. Þau eru í hendi Guðs. Og "Í hendi Guðs er hver ein tíð, í hendi Guðs er allt vort stríð, hið minnsta happ, hið mesta fár, hið mikla djúp, hið litla tár." Já, við getum sannarlega fengið að reyna það sem spámaðurinn var að boða þjóð sinni - og það sem raunar er boðað í hverjum kafla heilagrar ritningar: Bjargráð Guðs bregðast ekki hvaða stormar sem yfir dynja á lífsleiðinni.
Það verður sjálfsagt aldrei kannað til fulls hversu ríkan þátt traustið á Guði á í því að íslenska þjóðin hefur hjarað fram á þennan dag þrátt fyrir allt harðréttið sem hún hefur orðið að þola. Það virðist svo sem stundum hefði verið ærin ástæða til að hún missti móðinn og legði árar í bát og þurrkaðist úr tölu þjóðanna á þessari jörð. En svo varð ekki. Hún þraukaði áfram í þolgæði og bæn. Og það er víst að hlutur bænarinnar og guðstraustsins á ríkan þátt í því að bjarga. Manni dettur í hug það sem einhver vitur maður hefur sagt: Einn með Guði - það er meiri hlutinn. Ef Guð er með oss hvað er þá á móti oss? Og það verður heldur aldrei skynjað eða rakið til fullnustu hvílíka birtu og blessun hver einstaklingur hefur átt í hljóðu samfélagi sínu við Guð allt frá því er fyrstu bænirnar voru beðnar við móðurkné og fram til þeirrar stundar er augun lokuðust í síðasta sinn. En þegar vinir okkar og vandamenn kveðja okkur að loknum lífsdegi skulum við þakka Guði föður þann stuðning sem hönd hans hefur veitt á liðinni ævi.
Það líður nú skammt milli þess sem við komum saman hér á kveðjustundum við horfna samferðamenn. Í dag er tíunda kveðjustundin á tæplega tólf mánaða bili. Svo örar breytingar hefur straumur tímans borið litla byggðarlaginu okkar. Og í dag kveðjum við konu af hinni rosknu kynslóð sem litið hafði dagsins ljós fyrir síðustu aldamót.
Sveinbjörg Elín Júlíusdóttir var fædd á Skúfi í Norðárdal í Austur-Húnavatnssýslu 2. janúar 1897. Var hún næstyngst af 8 börnum hjónanna Júlíusar Guðmundssonar pósts og Solveigar Kristjánsdóttur konu hans. Skömmu eftir fæðingu Sveinbjargar fluttu foreldrar hennar að Bergi á Skagaströnd. Ekki varð þó þessum stóra systkinahópi auðið að njóta langra samvista í foreldrahúsum því að Júlíus varð úti í póstferð þegar Sveinbjörg var aðeins 5 ára að aldri og þegar fyrirvinnan var fallin frá var heimilið leyst upp og börnunum komið til vandalausra. Sá háttur var löngum hafður á hér á landi fram eftir þessari öld og geta allir gert sér í hugarlund að ekki hefur verið sársaukalaust fyrir móður og systkini að slíta hin nánu tengsl. Sveinbjörg fór til Skagastrandar til Karls Berndsen og Steinunnar konu hans og var á þeirra vegum fram til 16 ára aldurs. Þá tók hún sig upp og fór til Bolungarvíkur til þess að vinna fyrir sér á eigin spýtur. Vann hún þar í fiski og á heimilum næstu árin en flutti síðan inn til Ísafjarðar. Þar kynntist hún Kristjáni Guðmundssyni er síðar varð eiginmaður hennar. Hann var Tálknfirðingur að uppruna en hafði flust ásamt foreldrum og systkinum til Súgandafjarðar, stundað þar sjómennsku um hríð en síðan farið í siglingar á erlendum vöruflutningaskipum en leitað aftur heim á íslenskar slóðir eftir nokkur ár og þá sest að á Ísafirði. Á Ísafirði hófu þau Sveinbjörg og Kristján sambúð og stækkaði fjölskyldan brátt. Eina dóttur hafði Sveinbjörg átt fyrir og ólst hún upp á vegum ömmu sinnar í föðurætt en alls urðu börn þeirra Kristjáns 8 að tölu. Árið 1926 fluttu þau svo búferlum hingað til Suðureyrar þar sem heimili þeirra var upp frá því. Þá voru tvö elstu börnin þeirra fædd. Sjálfsagt myndi okkur nú á dögum þykja þröngar aðstæður sem fjölskyldan bjó við fram eftir árum, fyrst aðeins eitt herbergi í gömlu litlu húsi og síðar í Aðalgötu 27 þar sem aðeins var ein lítil stofa, örlítið eldhús og dálítið sameiginlegt svefnloft. En þarna rúmaðist fjölskyldan, hjónin með börnin sem þar voru orðin 7 talsins og oft voru þar einn eða tveir kostgangarar til viðbótar. Húsrúm - hjartarúm. Og það liggur í augum uppi að mörg störfin hefur húsmóðirin þurft að inna af hendi við óhægar aðstæður. Börn, sem alast upp í stórum fjölskyldum, átta sig að sjálfsögðu ekki á því fyrr en með fullorðinsárunum hvílíkt starf - já, við skulum segja fórn móðirin verður einatt að færa. En ég veit að sá hópur, sem nú kveður móðurina, hefur fyrir löngu gert sér ljósa grein fyrir þessu og metið það að verðleikum og þakkað með umhyggju og ræktarsemi við móðurina.
Sama árið og ég fluttist hingað til fjarðarins keyptu þau Kristján og Sveinbjörg húsið Aðalgötu 1 sem í daglegu tali er alltaf kallað Sandgerði og þar var heimili þeirra upp frá því. Börnin tóku nú að tínast í burtu og stofna sín eigin heimili. En því láni áttu þau Sveinbjörg og Kristján að fagna að flest þeirra voru búsett hér umhverfis þau - aðeins tvö þeirra hafa flutt burt frá æskustöðvunum. En dimma skugga bar þó á líf þeirra. Sorgin barði óvænt að dyrum í febrúarmánuði 1944 er yngri sonurinn beið bana í sviplegu slysi, gjörvulegur piltur og mannsefni gott. Þetta var þeim báðum mikið áfall og þá var það Sveinbjörgu dýrmæt stoð að hafa eiginmanninn við hlið sína með þreki sínu og hugarstyrk. Og mikill harmaléttir mun henni hafa gefist fám árum síðar er þeim fæddist yngsta barnið í hópnum, nýr fjölskyldumeðlimur til að annast og unna.
Þegar litið er yfir ævi Sveinbjargar Júlíusdóttur dylst manni ekki að lífið hefur lagt henni á herðar ýmsar byrðar en það hefur jafnframt gefið henni sínar hamingjugjafir: gott heimilislíf með traustum eiginmanni og börnum sem unnu henni og létu sér annt um hana og nærveru þeirra fékk hún að njóta fram til síðustu stundar. Og 74 ára lífsstarfi sínu skilaði hún með sæmd og prýði.
Og í dag er hún kvödd með þökkum fyrir samferðasporin. Fyrst og fremst kveðja börnin hennar öll sem komin eru hér saman í dag til þess að fylgja kærri móður síðasta spölinn. Og það veit ég að á þessari kveðjustundu leita fram í hugi þeirra ótal minningar og þakkarefni frá liðnum dögum og hlýjar bænir fylgja henni á veg inn í ókunna landið þangað sem leiðir okkar allra munu að lokum liggja. Tengdabörnin kveðja og minnast hinnar framliðnu konu með hlýju og þökk fyrir góð og hugljúf kynni. Barnabörnin kveðja ömmu og þakka henni allt hið góða sem þau hafa notið hjá henni. Hópur þeirra er orðinn stór - fullir þrír tugir - og mörg þeirra hér saman komin. Sérstaklega skulu fluttar þakkir þeirra sem búsett eru suður í Keflavík og áttu þess ekki kost að vera hér stödd í dag. [Handskrifað inn í ræðuna: Guðný Guðmundsd. + Elín Guðm. og fjölsk.] Já, og vinir og samferðamenn kveðja Sveinbjörgu Júlíusdóttur með þakklæti fyrir góð kynni. [Handskrifað inn í ræðuna: Guðrún Steingrímsd. og Ármann Hallbj. Hafnarf. Á lausum miðum í ræðunni: Samúðarkveðja til allra afkomenda Sveinbj. frá Ingunni, Framnesv. 48, Rv. - Gissur Guðmundsson flytur hinni látnu kæra kveðju og þökk fyrir ágæt kynni og góða þjónustu.] Og það veit ég að í nafni hinnar framliðnu konu skyldu öllum hinum kæru vinum fjær og nær fluttar þakkir og þá fyrst og fremst nánasta hópnum sem hefur borið svo marga bjarta geisla inn í líf hennar og auðgað það á margan hátt.
Í upphafi þessa máls var minnt á fyrirheit Guðs sem Jesaja spámaður flutti: Allt til elliára yðar er ég hinn sami og ég vil bera yður þar til þér verðið gráir fyrir hærum." Ég veit að á hart nær þriggja aldarfjórðunga ævi sinni hefur Sveinbjörg Júlíusdóttir oft fundið ylinn frá þeirri föðurhönd sem vill bera okkur, reikul mannanna börn, um misjafnlega greiðfæra vegi þessa lífs. Og ekki aðeins þangað til jarðneskum augum er lokað í síðasta sinn heldur lengra, áfram þangað sem lífið öðlast fyllingu og fegurð því að sá leitar er finnur og týnir engri sál.
Guð blessi heimför Sveinbjargar til hinna eilífu bústaða og umvefji ykkur, ástvini hennar, kærleika sínum í nafni Jesú Krists.
Amen.